Onze vrijheid

David Weinberger bespreekt in zijn boek Everything is miscellaneous het typische en diepgaande karakter van bloggen. Hij merkt op dat bloggers geïnteresseerd zijn in simpele objecten zoals nieuwsberichten om vervolgens de complexiteit bloot te leggen. Dit is eveneens het geval bij de Metareporter. De blogsite is ingericht om publicaties over nieuwe media in Nederlandse kranten te aggregeren. Zodoende kan er een beeldvorming ontstaan over de manier waarop nieuwe media onderwerpen onderdeel uitmaken van het Nederlandse Medialandschap. Naderhand zijn de geaggregeerde artikelen aangehaald in blogposts waardoor mediabesef in een bredere context geplaatst is en de berichtgeving in relatie is gebracht met claims over nieuwe media. De Metareporter is geen watchdog of fact-checker, maar in plaats daarvan een claim-checker. Als Metareporter is onze intentie niet gericht op het leveren van kritiek op kranten en hun interesse in nieuwe media, maar gaat onze belangstelling uit naar het verweven van metadata. Hieruit worden discussies opgang gebracht waarin artikelen gecontextualiseerd worden binnen nieuwe media.

De Metareporter is derhalve een analytische tool waarbij we in de eerste periode aandacht hadden voor individuele berichtgeving. In de tweede periode is de focus gericht op het analyseren van alle geaggregeerde data. De social tags waarmee de geaggregeerde artikelen zijn gemarkeerd, vormen de basis van onze analyseposts. Zo kunnen de Metareporters bijvoorbeeld een analysepost schrijven over hoe vaak een onderwerp is getagd. Het proces van social taggen betekent, volgens Flew, het labelen van artikelen door middel van een onderwerpaanduiding. Hij beschrijft in New media an introduction, dat de benaming is gebaseerd op dat meerdere personen (in dit geval de Metareporters) zelfstandig de keuze moet maken hoe de artikelen getagd worden als nieuwe media. Daarnaast krijgt de Metareporter tijdens het taggen van artikelen bepaalde aanbevelingen. Deze tags zijn al eerder geanalyseerd en gekoppeld aan artikelen. Al deze onderwerpen vertegenwoordigen het Nederlandse Medialandschap en de belangstelling voor nieuwe media. Dit is niet alleen een indicatie van welke onderwerpen de afgelopen periode behandeld zijn, maar tevens geeft het een indruk over de accumulatie van onderwerpen.

De analyses van de onderworpen data is georiënteerd op kranten, tijd en onderwerp. Met deze gegevens kunnen we kwantitatieve vragen stellen als: welke kranten publiceren het meest over nieuwe media, of van alle nieuwe media in het nieuw, gaat welk percentage over Twitter of Hyves? Een kwalitatieve benadering is bijvoorbeeld, hoe nieuwe media onderwerpen besproken zijn. De Metareporter is dus een kritische blog waarin er over counterintuïtieve bevindingen worden geschreven in plaats van bevestigingen van wat verwacht wordt.

De eindanalyse

Na een periode van 4 maanden richten de Metareporters zich op de eindanalyse. Net als in de vorige analyses, zal de eindanalyse eveneens de geaggregeerde artikelen centraal zetten. Het wezenlijke verschil is echter dat de eindanalyse een overkoepeling is van de afgelopen analyseperiode. Deze eindanalyse is geïnteresseerd in de veelzijdigheid van artikelen en of deze veelzijdigheid tot zijn recht komt in de visualisatie methodes die de Metareporters.  

Zoals al meerdere malen is aangeven is de Metareporter niet gefocust op het leveren van een waardeoordeel. Net als de informatievergaring worden bevindingen op de Metareporter niet gecontroleerd, maar op een eigenzinnige manier weergeven door middel van tabellen, tagclouds en andere visualisaties. De vraag die hierbij centraal staat is, of de berichtgeving over nieuwe media veelzijdig is en of dit terug te zien is in het social taggen van de artikelen en in de visualisatiemethodes. Eigenlijk stelt deze eindanalyse de traditionele manier van informatieverwerking ter discussie. In traditionele informatieverwerking zijn uitkomsten van onderzoeken veelal kwantitatief weergegeven. Wanneer grotere hoeveelheden aan informatie overzichtelijk gemaakt dienen te worden, is men geneigd om uitkomsten in cijfers uit te drukken. Daarentegen maakt de Metareporter gebruik van eigenzinnige datavisualisatie. Zodat gegevens tot onze (de bezoekers van de Metareporter, maar ook de Metareporters zelf) verbeelding spreken. Daarom wordt in beschouwing genomen of het visualiseren van de metadata te beargumenteren is vanuit perspectieven die Weinberger aanhaalt (op zijn visie zal ik later terug komen).

Om de centrale vraag te beantwoorden dienen we de database van de Metareporter in beschouwing te nemen en visueel inzichtelijk te maken waardoor bevindingen niet beperkt worden tot abstracte gegevens. Hierbij worden uitkomsten van de derde analyse in verband gebracht met deze methodes en op welke manier ze bijdragen aan de betekenisgeving van informatie.

Weinbergers visie losgelaten op de Metareporter

De Metareporters gaan als het ware een conversatie aan met de geaggregeerde metadata waardoor de basis van de Metareporter en zodoende het claimchecken en de analyses niet gefixeerd zijn op gecategoriseerde strategieën. De metadata is namelijk getagd waardoor de betekenis van artikelen niet vaststaat, derhalve wordt het gekenmerkt door persoonlijke invulling. In Weinbergers optie is deze manier van dataverzameling postmodernistisch. Het social taggen van artikelen vereenvoudigt de artikelen immers niet tot eenduidige definities, of een bepaalde status.

Individueel zijn de Metareporters verantwoordelijk voor het aggregeren en sociale taggen van de artikelen. Daarom kan de dataverzameling volgens Shirky omschreven worden als organisch. Evenals Weinberger wil hij ons attent maken op de manier waarop informatie wordt gecontroleerd door onderverdeling. Deze onderverdeling is eveneens terug te vinden in het vormen van nieuwsberichten. Ergens in de geschiedenis heeft men nieuwscriteria opgesteld en door middel van deze criteria dient men nieuws te selecteren en categoriseren als interessant, of oninteressant. Hierdoor wordt het nieuwsaanbod aanzienlijk beperkt en blijft de massa (het publiek) afhankelijk van keuzes die nieuwsredacties maken. Zowel Weinberger als Shirky achten dit determinisme problematisch, dit is tevens hetgeen waar deze eindeanalyse op gebaseerd is.

Volgens Weinberger limiteren we ons door op de traditionele manier informatie, objecten of handeling in te delen. We kunnen immers nooit de volledige betekenis van bijvoorbeeld een handeling als fietsen weergeven. Probeert u maar eens uit te leggen hoe u uw evenwicht weet te behouden tijdens het fietsen. Uw balans houden lijkt zo vanzelfsprekend en toch onmogelijk om te beschrijven. Daarom is Weinberger lovend over het vergaren van metadata en ziet hij de mogelijkheid om door middel van taggen diverse, maar bovenal persoonlijke betekenissen aan informatie te geven. De postmoderne gedachte van Darrida  ‘de auteur is dood’, symboliseert dat betekenis afhankelijk is van de persoon die het leest. Daarom is het taggen en visualiseren van de artikelen van belang. Deze methoden bieden de mogelijkheid om de gelaagdheid van een artikel weer te geven en leidt niet tot het verwerven van een bepaalde status. De Metareporter is zodoende niet gericht op het verkrijgen van binaire tegenstelling om aan de hand daarvan het niveau te bepalen van de artikelen: kranten schrijven te weinig over nieuwe media, of kranten hebben geen nieuwe mediabesef. In plaats daarvan zijn de blogposts, het visualiseren en taggen van metadata een manier om andere vragen te stellen en deze vervolgens overzichtelijk te maken. Zo worden onderzoeken en resultaten toegankelijker voor ieder die belangstelling heeft.

De Tagclouds onder de loep

In de tagcloud hieronder is een visualisatie gemaakt van de geaggregeerde artikelen en hoe deze getagd zijn. Deze verbeelding illustreert in eenoogopslag, waarom Weinberger de hier bovenstaande visie er op na houdt. We zien immers een verbeelding van alle onderwerpen die de afgelopen periode in het nieuws zijn voorgekomen. Zowel onderwerpen met grote, als kleine accumulatie worden weergeven. Zoals u kunt zien is er voldoende ruimte voor alle onderwerpen. Er is geen sprake van een bepaalde onderwerpordening of onderverdeling. Hierdoor worden er bewust of misschien wel onbewust bepaalde statements gemaakt. Bij nader inzien blijkt deze gedachte voorbarig te zijn.

Tacloud 1: overzicht van de hele database

Wanneer de Metareporter een tagcloud wil genereren moeten alle tags binnen het onderzoeksgebied ingevoerd worden in een bepaald computerprogramma. Dit programma maakt een visualisatie van de ingevoerde onderwerpen in de vorm van een tagcloud. De tagcloud zou een indicatie moeten zijn van alle metadata, maar dit blijkt bij nader inzien niet het geval te zijn. Er wordt namelijk onderscheid gemaakt in het visualiseren van de tags, waardoor niet alle tags worden weergeven. Dit is vrij logisch te verklaren. Het programma is niet geprogrammeerd om tags te behouden met intrinsieke eigenschappen. De enige onderscheiding die gemaakt wordt is gericht op kwantitatieve aspecten. Zo komen bepaalde tags veelvuldig voor en andere tags maar 1 keer. Dit resulteert in een enorme marge binnen de tags, dit betekent dat er ontzettend veel tags zijn. Deze hoeveelheid is problematisch omdat de ruimte van de tagcloud beperkt is. Er zullen dus concessies gedaan moeten worden. Dit is eveneens het geval bij het visualiseren van de database waardoor er wel degelijk sprake is van discriminatie.

When is it usefull

Door het ruimtegebrek kunnen tags, binnen de tagcloud, omschreven worden als dominant of recessief. Dit betekent dat de recessieve tags niet gevisualiseerd worden, maar evenwel onderdeel uitmaken van de metadata in de tagcloud. De tags zijn vanwege ruimtegebrek niet tot uiting gekomen en zodoende niet zichtbaar. Om te illustreren hoeveel tags er verloren zijn gegaan, zijn tagcloud 1(zie hierboven) en 2 (zie hieronder) weergeven. De eerste tagcloud is het overzicht van de database. Uit een analyse van deze tagcloud kan opgemaakt worden, dat onderwerpen met minder dan 9 tags verdwijnen in de tagcloud. In de tweede tagcloud zijn alle recessieve tags opgenomen. Alle tags genereren gezamenlijk een omvangrijke tagcloud. Hieruit kan afgeleidt worden dat een deel van de metadata verloren gaat tijdens het visualiseren van de tagcloud.

Tagcloud 2: de recessieve tag

 Zoals te zien is, is er een wezenlijk verschil in de daadwerkelijk representatie van alle tags en de eerste tagcloud. Sinclair en Cardew-Hall vragen zich af wanneer tagclouds een bepaalde meerwaarde hebben. In The folksonomy tag cloud: when is it useful maken ze lezers attent op het feit dat tagclouds omschreven kunnen worden als visuele samenvattingen van de content. Daarnaast wijzen ze erop dat de tagcloud waardevol is wanneer men door alle metadata wil browsen en geen duidelijke zoekopgave heeft. Ze ondersteunen deze aanname door een aantal aspecten op te noemen waarom tagcloud niet accuraat zijn. Een voorbeeld hiervan is wanneer ze Thomas and Griffin aanhalen in het onderstaande citaat.

There is little incentive for authors to put time and effort into providing quality metadata unless it is for the purposes of self-promotion. Thus, author generated metadata is perceived as inaccurate at best, and deliberately misleading at worst (Thomas en Griffin, 1999).

Hierdoor ontkrachten ze de eenduidigheid tussen database en hoe tagclouds gevisualiseerd zijn. Cardew-Hall en Sinclair hechten daarom een andere meerwaarde aan tagclouds: tagclouds faciliteren de bezoeker om op zijn gemak de gehele inhoud te overzien, wat ze ‘less cognitive load’ noemen. Vanuit deze optie kan een tweeledig antwoord gegeven worden op de centrale vraagstelling, of de tagcloud van de Metareporter de veelzijdigheid van een onderwerpen kan weergeven. Enerzijds weet de tagcloud de negatieve aspecten, zoals beschreven wordt in The folksonomy tag cloud: when is it useful , te bevestigen. De tagcloud geeft immer niet een volledig accuraat beeld weer omdat sommige tags recessief zijn. Anderzijds kan deze vorm van informatievisualisatie wel degelijk als ‘less congnitive load’ worden ervaren. De intentie van het visualiseren is gefocust op het ondersteunen van de analyses. Met als streven grote hoeveelheden informatie overzichtelijk te maken waardoor ieder een beeltenis kan vormen bij de berichtgeving over nieuwe media. Ondanks het feit dat de tagcloud geen volledige weergave van de metadata is, kan de tagcloud ervaren worden als een verrijking van de informatie die gepresenteerd wordt in de analyseposts.  Mijn standpunt zal geleid worden door het nader analyseren van de Hyves berichtgeving en de desbetreffende tagcloud.
 

Het taggen van Hyves

Bij verder toelichten van de tagcloud zijn de volgende onderwerpen: website, game, Google, mobiele telefonie, privacy, Twitter, Microsoft, muziek, Iphone en ten slotte Youtube, het best vertegenwoordigd in de berichtgeving over nieuwe media. Met 124 publicaties staat het onderwerp website met stip bovenaan, gevolgd door game met 120 aanduidingen en door Google met 83 aanduidingen. Alle andere onderwerpen genereren minder aandacht, maar heeft dit ook bepaalde consequenties? Hierbij wordt de vraag gesteld hoe divers de inhoud van de berichtgeving is over een specifiek onderwerp en of deze diversiteit bevestigd wordt door de tags. De inhoud van de berichtgeving refereert naar de manier waarop nieuwe media onderwerpen in de krant worden behandeld. Zijn de berichten afgeleid van onbekende bronnen; zijn het algemene persberichten, of is er sprake van onderzoekstechnieken en achtergrondinformatie. Gezien de analyse een beperkte omvang heeft, wordt er slechts 1 onderwerp ontleed. Door gebruik te maken van randomisering is er een tag met een middelmatige onderwerpaccumulatie geselecteerd, zodat in de analyse een redelijke balans is tussen onderwerpen met weinig tags en onderwerpen met veel tags. Uit de steekproef is het onderwerp Hyves gekomen. Hyves zal tijdens deze inhoudelijke analyse in verband worden gebracht met het social taggen en de visualisatie ervan.

Wanneer we de berichtgeving over Hyves analyseren blijkt er sprake te zijn van een vruchtbare bodem waarin Hyves vanuit verschillende perspectieven wordt benaderd. Zoals figuur 1 illustreert, blijkt de achtergrond van de artikelen veelzijdig te zijn. Deze verdeling wordt eveneens bevestigd in het onderwerp – tagcloud van Hyves en waardoor Weinbergers veronderstellingen over de complexiteit van dingen wordt bevestigd. Zowel de tags als de visualisatie ervan weten immers de diversiteit van het onderwerp te captiveren en dit terwijl Hyves slecht 45 publicatie gegenereerd heeft de afgelopen periode. Hierdoor kan er beargumenteerd worden dat onderwerpen inhoudelijk niet eenduidig kunnen worden vastgelegd en waardoor Shirky’s notie van organische dataverzameling duidelijk contouren begint te krijgen. Dit betekent dat de generieke onderwerp associatie niet gerelateerd aan dominantie of populariteit, maar daarentegen afhankelijk is van de Metareporters die de artikelen hebben getagd. In hun taak hebben ze zich laten leiden door hun mediabesef en hoe de betreffende artikelen nieuwe media aanhalen. De dataverzameling is dus afhankelijk van individuele invulling van de Metareporters. Toch is het van belang om de visualisaties nader te analyseren wanneer blijkt dat 43% van de artikelen afgeleid zijn van een anonieme bron. 20 Artikelen zijn door onbekende auteurs geschreven en 6 artikelen zijn afgeleid van ANP publicaties. Zijn de artikelen wel zo veelzijdig of worden ze door de visualisatie ervan uitvergroot?

Figuur1: verdeling nieuwsbronnen

Tagcloud 2: Hyves

Tijdens de inhoudelijke analyse blijken de Hyves berichten veelal algemene informatie te bevatten, maar we zien niet dat verschillende kranten identieke berichten publiceren. Er is veel diversiteit en daarnaast is men geïnteresseerd in de sociale meerwaarde van Hyves. De nieuwsconstructie is dan ook voornamelijk gericht op belangwekkende gebeurtenissen, zoals mensen die gezamenlijk in actie komen, of mensen die om het verlies van een naaste rouwen.

De 41-jarige Marcel B. is twee weken geleden aangehouden in Spanje voor de oplichting van minstens 500 gezinnen. Hij is nog niet uitgeleverd aan Nederland. Jaqueline Marttinot probeert gedupeerden te verenigen via Hyves/villaspanje-huren om gezamenlijk via een civiele procedure geld terug te krijgen.

Op ontmoetingssite Hyves is een herdenkingspagina voor de vermoorde Dirk aangemaakt. De pagina Dirkrustinvrede.hyves.nl heeft inmiddels al bijna 900 leden. Er staan ook praktische zaken op met betrekking tot de begrafenis op 24 november.

De 15 artikelen die geschreven zijn door de journalisten blijken eveneens veelzijdig te zijn. Zo zijn er artikelen gerelateerd aan boekrecensies (bijvoorbeeld cyberpesten of mediageletterdheid), of van een iets persoonlijker aard zoals opiniestukken of columns. Wederom blijken uitzonderlijke gebeurtenissen een dominante positie te hebben binnen de nieuwsconstructie. De overige 4 artikelen bevatten net als de ANP berichtgeving algemene informatie zonder een persoonlijke twist.

Wanneer puntje bij paaltje komt

Er kan geconcludeerd worden dat de dynamische visualisatie over Hyves overeenkomt met de inhoudelijke berichtgeving. Omdat de Hyvesberichtgeving minder tags genereert heeft, is het mogelijk om alle tags te visualiseren. Waarbij tagcloud 1 geconstateerd moet worden dat er recessieve tags aanwezig zijn, is dat bij tagcloud 2 niet het geval.  Toch is er sprake van hiërarchische ruimteverdeling, waardoor sommige tags met moeite te lezer en ze vooralsnog onderdrukt worden door grotere tags. Mijns inziens weerhoud deze bevinding ons er niet van om in een oogopslag de veelzijdigheid in de berichtgeving als ‘less cognitive load’ te ervaren.

Daarentegen lijkt figuur 1 ons af te leiden van de ware veelzijdigheid van de artikelen. Pas na een inhoudelijk analyse van de artikelen blijkt dat de 43% (onbekende bronnen) geen noemenswaardige invloed heeft op artikelen. Natuurlijk varieert de omvang van de artikelen en blijken bijvoorbeeld ANP berichten over het algemeen pragmatischer beschreven. Dit betekent niet per definitie dat artikelen geen nieuwswaardige elementen bevatten. Wel wordt duidelijk dat ik me onbewust heb laten leiden door de connotatie van stadaard categorieën en hier onterecht conclusies aan verbonden heb. Het is een beperkte en voorbeoordeelde gedachten dat publicatie met een onbekende afkomst geen interessante waarde genereren. Het betwijfelen over de veelzijdigheid van artikelen en dit relateren aan onproportioneel visualisatie getuigt van het determinisme waar Weinberger en Shirky over spreken.
 

The unowned order

Dit waardeoordeel is tegenstrijdig met de intenties van de Metareporter en wat Weinberger treffend omschrijft als de ‘unowned order’. De Metareporter is niet geïnteresseerd in het organiseren van de artikelen om waardeoordelen te geven. In plaats daarvan worden artikelen binnen een nieuwe media context geplaatst en is er vrijheid om artikelen social te taggen. Hierdoor krijgen de Metareporters de mogelijkheid om een eigen invulling te geven aan de artikelen. De relevantie van artikelen binnen nieuwe media is zodoende een persoonlijke overweging. Individuele interesse van de Metareporters krijgen de ruimte om zicht te ontwikkeling tijdens het schrijven van blogposts en er worden geen ideeën van bovenaf opgelegd. Dit sluit volledig aan bij wat Weinberger aanduidt als de ‘unowned order’.

Deze bevinding wordt tevens bevestigd in de visualisatiemethodes die gehanteerd worden in de meta–analyses. Door het generen van tags ontstaan er tagclouds waardoor alle Metareporters betekenis geven aan de artikelen en hoe deze artikelen getypeerd worden. Dit non-hiërarchische karakter krijgt niet volledig betekenis in het visualiseren van de tagclouds. Er is immers ordering in de ruimtelijke indeling van de tags. Daarnaast zijn, afhankelijk van hoe groot een tagcloud is, tags dominant of recessief. Dit wordt door Weinberger informatiediscriminatie genoemd. Derhalve kunnen belangrijk betekenissen verloren gaan die wel degelijk waardevol zijn. Deze bevinding kan desondanks gerelativeerd worden. Ten eerste is zijn fundering afhankelijk van social taggen. Ten tweede is er binnen de tagcloud gebruik gemaakt van de methode ‘include everything’, aldus Weinberger. Recessieve tags zijn niet inhoudelijk beoordeeld en zijn medeverantwoordelijk voor het vormen van de tagcloud. Alle tags bepalen namelijk gezamenlijk de prepositionele verhouding binnen de tagcloud. Hieruit kunnen we concluderen dat er geen onderscheid gemaakt is in de tags waardoor alle tags gezamenlijk de tagclouds compleet maken.

What you do instead is you try to find ways that the individual sense-making can roll up to something which is of value in aggregate, but you do it without an ontological goal. You do it without a goal of explicitly getting to or even closely matching some theoretically perfect view of the world.

Tot slot wil ik afsluiten met dit citaat en bepleiten dat de Metareporter de kerngedachten van Weinberger en Shirky omvat. Haar organische vorm van bloggen en social taggen geeft de mogelijkheid om een conversatie aan te gaan met de geaggregeerde metadata. Zowel de blogintenties als de visualisatie komen overeen met het gedachtegoed van deze beide mannen. Daarnaast maakt het ons bewust hoe verleidelijk selectieprocessen, of het uiten van waardeoordelen, zijn. Net als de Metareporter belicht deze eindanalyse dat persoonlijke interpretatie van belang is en we moeilijk kunnen ontkomen aan de dominante mindmaps (de manier waarop we onze omgeving vormgeving door hiërarchische tegenstellingen te maken en hier betekenis aan te geven.) Wie bent u, of ben ik om een oordeel te vellen over welke betekenis relevant is en denk de volgende keer eens goed na op welke gronden u een besluit neemt.