Nieuwe leermethodes in het digitale tijdperk
Aimee Kiene schreef op 15 september 2009 in de Volkskrant een artikel over kinderen die door het gebruik van nieuwe media weer naar school kunnen. In haar artikel presenteert zij een onderzoek over kinderen die dyslexie hebben en door middel van een laptop en een speciale bril weer in de klas kunnen zitten tussen hun leeftijdsgenoten. In haar artikel wordt de prisma bril getoond als antwoord op de dansende letters die kinderen zien als ze dyslexie hebben. “Dani heeft een ‘prismabril’, waarvan de glazen zo zijn geslepen dat de regels niet meer dansen voor zijn ogen” Vervolgens heeft Dani net een nieuw systeem op zijn laptop gekregen: Kurzweil. Dit softwareprogramma zet alle geschreven tekst direct om in gesproken tekst. Dit betekent dat alles wat Dani typt op zijn laptop meteen in geluid wordt omgezet zodat hij gelijk kan controleren of het klopt wat hij geschreven heeft. Uit het onderzoek bleek dat kinderen met dyslexie, die vaak worden bestempeld als niet zo slim omdat ze niet kunnen lezen, juist heel slim kunnen zijn alleen worden zij tegen gehouden door hun dyslexie. Door het gebruik van dit soort elektronische hulpmiddelen kunnen zij tegenwoordig gewoon ook VWO doen.
Bij klassieke onderwijsinstellingen worden kinderen zoals Dani er uitgehaald en apart behandeld maar is dit wel nodig? Zij worden bestempeld als niet slim en blijven in een vicieuze cirkel waar zij niet meer uitkomen. Ze worden van de ene speciale school naar de andere gestuurd. De vader van Dani zei het volgende: ‘Hij is heel creatief en hij blijkt, gek genoeg, goed te zijn in begrijpend lezen.’ Wat betekent dat deze jongen helemaal niet naar een speciale school hoeft. Het opmerkelijke is dus dat hij niet kan spellen maar wel inhoudelijk goed kan begrijpen wat hij leest of hoort.
Onderzoeker Marc Prensky is al jaren bezig met het introduceren van leren via het spelen van games, hij zegt dat er een verschil is ontstaan in de maatschappij. Er zijn aan de ene kant de digital natives, kinderen die opgegroeid zijn met allerlei digitale apparaten en dit ook vanzelfsprekend vinden. Het gebruik van computers, mobiele telefoons en andere digitale apparatuur in het dagelijkse leven. Aan de andere kant constateert hij dat er digital immigrants zijn, deze personen zijn niet opgegroeid met digitale apparaten, zijn er dus ook niet handig mee en vinden het niet vanzelfsprekend. Het probleem dat hij hier ziet is dat de digital immigrants de regels bepalen in het onderwijs en dus in de weg staan van de digital natives. Ze communiceren op een heel ander niveau. Prensky zegt hierover:
Our students have changed radically. Today’s students are no longer the people our educational system was designed to teach.
Deze digital natives, de millenials zijn volgens onderzoeker David Nieborg verantwoordelijk voor de overwinning van Obama in de strijd om het Amerikaanse presidentschap. Wat betekent dat deze digitaal onderlegde kinderen/jongeren steeds belangrijker worden in de samenleving. Vervolgens in een onderzoek van Veen en Jacobs in 2005 worden er 2 verschillende mindsets aangetoond tussen die van de digital natives en immigrants. De digital immigrants hebben mindsets die gebaseerd zijn op het fysieke en materiële terwijl de mindsets van de natives juist gebaseerd zijn op de verandering door techniek in het digitale tijdperk.
Wat ik hier mee wil aantonen is dat wij juist de digitale wereld moeten laten samensmelten met onze echte wereld en vooral in het onderwijs. Ik ben dan ook van mening dat we nieuwe vormen van leermethodes moeten gaan introduceren. Prensky zeg hierover namelijk dat de leermethodes van de digital immigrants niet de enige leermethodes zijn die er bestaan. De digital natives hebben namelijk andere leermethodes. Digital natives kunnen Bijvoorbeeld volgens het Digital Game-Based Learning principe van Prensky leren. Hierdoor zullen de leerlingen meer gemotiveerd aan het onderwijs deelnemen. Spelenderwijs leren via het gebruik van digitale games ontwikkeld namelijk een hoge motiverende staat en dat is belangrijk voor het leerproces.
Een ander voorbeeld kan zijn; dat we met de hele universiteit overstappen naar de nieuwe e-books. Weg met al die papieren boeken en eindeloze printjes! Eén digitale reader waar alle boeken instaan die je moet hebben voor je studie. Dit kan volgens mij ook nog eens enorm kosten besparend zijn. Dit is misschien wel de eerste stap richting het vernieuwen van het onderwijs om het toekomst proof te maken. Het alleen al gebruiken van digitale apparaten zal er voor zorgen dat de digital natives zich meer comfortabel zullen voelen in de les.
photo credit: Jaro Larnos


E-readers zouden wat mij betreft ook gesponsord moeten worden. Wat het milieu betreft is dit erg verstandig en het verkrijgen van literatuur zou daardoor ook nog sneller kunnen.
Maar dit soort ontwikkelingen zijn meer een verlengde van een zelfde manier van studeren.
Deze aanpak van dyslexie is een groter verschil met eerdere methodes. In ieder geval werkt het stukken efficiënter en op bepaalde gebieden doet het zelfs dingen die anders bijna niet te bereiken zijn. Hier ben ik uiteraard voostander van (hoe kan het ook anders?).
Maar ik sta huiverig tegenover het verder digitalisering van het (basis)onderwijs voor ‘gewone’ leerlingen. Dit, en ook de periode van de middelbare school, is namelijk een periode waarin kinderen nog veel sociale vaardigheden moeten ontwikkelen. En ik vind dat traditionele manieren van werken en leren behouden moeten blijven. Niet omdat ik anti-progressief ben, maar omdat ik denk dat kinderen vanzelf genoeg in aanmerking zullen komen met computers. Schrijven, in plaats van typen en hoofdrekenen, in plaats van de rekenmachine, blijven belangrijk om fijne motoriek en hersenactiviteit te ontwikkelen.
@Bas ”Maar dit soort ontwikkelingen zijn meer een verlengde van een zelfde manier van studeren.” Ja klopt heb ik nu ook verandert in de blogpost, het is inderdaad geen andere manier van studeren maar het geeft de digitale native wel meer ‘comfort’ denk ik
Met jou 2e punt ben ik het niet eens, “tegenover het verder digitalisering van het (basis)onderwijs ” Je kunt namelijk wel leren schrijven maar als je alles typt wat voor een zin heeft het dan dat je leert schrijven? Hoofdrekenen is inderdaad belangrijk voor de ontwikkeling van hersenactiviteit maar aan de andere kant leren ze met digitale apparaten weer andere manieren om de hersenen te activeren. Ik denk dat je hier perfect de 2 verschillende mind-sets van Jacobs en Veen instelling kunt brengen er is namelijk sprake van 2 verschillende paradigma’s in de ontwikkeling van de mens